นิ่วประเมหะในทรวงอก

()

เมื่อเอ่ยถึงนิ่ว ความเข้าใจก็คือก้อนแข็งที่เกิดในไต กระเพาะปัสสาวะ และถุงน้ำดี แต่ในคัมภีร์แพทย์แผนไทยมีการกล่าวถึงนิ่วสี่ประเภท คือ

นิ่วน้ำนม เกิดในเด็ก ปัสสาวะออกมาขาวดุจน้ำนม
นิ่วเนื้ออุปทม เกิดในผู้ใหญ่ ทั้งหญิงและชาย เกิดเป็นก้อนหรือติ่งเนื้อที่อวัยวะเพศ
นิ่วศิลาปูน เกิดแก่ผู้กินหมากแล้วกลืนน้ำหมากเข้าไป
และนิ่วประเมหะ เกิดในลำไส้ใหญ่ เกิดจากเมือกมันในลำไส้ตกตะกรันระคนกับอุดจาระ

คำว่า ประเมหะ อาจารย์มนาวุธ ผุดผาด ได้แปลว่า เสมหะที่แข็งตัวอย่างยิ่ง
คุณหมอยาไทย ได้เขียนไว้ในวิชาการ.com ว่า
ประ แปลว่า อื่น
เมหะ มาจากรากศัพท์   เสมหะ ซึ่งเป็นคำสนธิระหว่าง สำ (ไม่มีสระ “อา”) + เมหะ
ประเมหะ จึงแปลว่า เสมหะที่ตกตะกอนนอนก้นกำลังเปลี่ยนจากธาตุน้ำเป็นธาตุดิน
คำอธิบายนี้ทำให้เห็นภาพชัดว่า นิ่วประเมหะเกิดขึ้นได้หลายแห่งในร่างกาย ในทุกที่ที่มีน้ำเลือดไหลผ่าน มีน้ำเมือกหรือเสมหะกระทำให้ชุ่มชื้น และต้องประกอบกับลมอังคะมังคานุสารีวาตาติดขัด

ทรวงอกสตรีเป็นอีกตำแหน่งหนึ่งซึ่งเกิดนิ่วประเมหะได้

หญิงสาวมีบุตรแล้วคนหนึ่ง รู้สึกแปลกใจ เมื่อแพทย์ผู้กำลังจะผ่าตัดเอาก้อนแข็งบนเต้านมของเธอออก บอกกล่าวกับเธอว่า หาไม่พบ ไม่ต้องผ่าตัดแล้ว เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นขณะเธออยู่บนเตียงผ่าตัดในโรงพยาบาลใหญ่แห่งหนึ่งของกรุงเทพฯ

ก่อนหน้าที่จะเข้ารับการผ่าตัด เธอมีอาการเจ็บเสียดที่เต้านมหลายจุด อาการนี้มาพร้อมกับการเข้ารับกายภาพบำบัดที่ต้นคอ ก่อนที่จะเป็น เธอมีปัญหาสุขภาพทรุดโทรมภายหลังการคลอดบุตร ผนวกกับการรับประทานยาคุมกำเนิด

สตรีสาวอีกผู้หนึ่งในวัยกลางคน ไม่ได้แต่งงาน รูปร่างผอมบาง ตรวจพบไขมันในเลือดสูงกว่าปกติมาก ภายหลังพบก้อนแข็งบนเต้านมหลายจุด พร้อมกับปัญหาที่กระดูกคอและไหล่ติด

อาการที่บ่งบอกว่ามีแนวโน้มจะเกิดนิ่วประเมหะบริเวณทรวงอก
1. มีอาการเจ็บเสียดแทงบริเวณทรวงอก
2. ปัสสาวะขุ่นข้น บางครั้งมีไขมันหลุดลอย
3. มีลมในเนื้อมาก โดยเฉพาะบริเวณหน้าอก หลัง ต้นคอ สังเกตุจากการเรอลมเปล่าเมื่อทุบบริเวณหลัง
4. ตรวจพบไขมันในเลือดสูงผิดปกติ แม้ว่าจะควบคุมอาหารไขมันแล้วก็ตาม

แนวทางการป้องกันและรักษาด้วยองค์ความรู้การแพทย์แผนไทย
1. ถ่ายไขมัน ถ่ายน้ำเหลือง ฟอกเลือด  ฟอกเสมหะ
2. เสริมกำลังของธาตุลม
3. บำรุงโลหิต บำรุงธาตุให้สมบูรณ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งดูแลระบบประจำเดือนให้เป็นปกติ
4. หลีกเลี่ยง อาหารหวานมัน ย่อยยาก หมักดอง ยาคุมกำเนิด ยาเลื่อนเวลามาของประจำเดือน

Subscribe to ThaiHerbClinic.com feed